کتابی برای شناخت تاریخ دیپلماسی ایران

علی اکبر صالحی در مصاحبه اختصاصی با خبرنگار خبرگزاری صداوسیما گفت: یکی از مهم‌ترین اهداف بنیاد ایران‌شناسی این است که ابتدا ایران را بشناسد و سپس آن را به دیگران بشناساند. تحقق این هدف نیز بدون شناخت مفاخر و شخصیت‌هایی که در بزنگاه‌های تاریخی از هویت و منافع ایران پاسداری کرده‌اند، ممکن نیست.

آقای صالحی افزود: نسل امروز باید بداند چگونه ایران پس از هزاران سال همچنان به عنوان یک ملت پابرجا مانده است؛ ویژگی‌ای که در میان ملت‌های جهان کم‌نظیر است.

وی گفت: کتاب «سفارت‌نامه ارزنه‌الروم» مجموعه‌ای از اسناد مذاکرات امیرکبیر با دولت عثمانی درباره رفع اختلافات مرزی و سیاسی است؛ مذاکراتی که ادامه تلاش‌های پیشین دو کشور برای حل مسائل باقی‌مانده از عهدنامه‌های گذشته به شمار می‌رود. مطالعه این اسناد نشان می‌دهد امیرکبیر با وجود محدودیت امکانات ایران در حوزه‌هایی مانند بایگانی، نقشه‌برداری و کارشناسی، با تدبیر، فراست و توانایی دیپلماتیک خود توانست از منافع کشور دفاع کند.

آقای علی اکبر صالحی گفت: تأکید کردم ارزش این اثر در مستند بودن آن است؛ زیرا کتاب بر پایه مکاتبات، صورت‌جلسات و اسناد رسمی تنظیم شده و روایتی مبتنی بر واقعیت‌های تاریخی از مذاکرات ارائه می‌دهد. از همین رو، خواننده بدون واسطه با شیوه تصمیم‌گیری و مدیریت امیرکبیر آشنا می‌شود.

رئیس بنیاد ایرانشناسی افزود: امیرکبیر از برجسته‌ترین مفاخر ایران است و رهبر شهید انقلاب اسلامی نیز از او به عنوان الگویی برای حکمرانی خوب یاد کرده‌اند. هرچند دوران صدارت او بیش از چهار سال نبود، اما در همین مدت کوتاه میراثی ماندگار از جمله تأسیس دارالفنون، قانون‌مند کردن امور کشور، اصلاح ساختار اداری و پیشبرد دیپلماسی مؤثر از خود بر جای گذاشت.

آقای صالحی گفت: انتشار چنین آثاری برای انتقال تجربه‌های تاریخی به نسل‌های آینده ضروری است تا هم از خطا‌ها و کاستی‌های گذشته درس بگیرند و هم نقاط قوت، هوشمندی و تدبیر شخصیت‌هایی مانند امیرکبیر را الگوی عمل خود قرار دهند.