پخش زنده
امروز: -
برنامه درسی مدرسهای؛ سکویی برای همافزایی فعالیتهای تربیتی
رئیس سازمان پژوهش و برنامهریزی آموزشی گفت: زیستبوم جدید برنامه درسی تلاشی برای تغییر زمین بازی آموزش و حرکت از رویکرد کتابمحور به برنامهمحور است؛ رویکردی که در آن مدرسه و معلم نقش فعالتری در طراحی و اجرای برنامه درسی دارند و کتاب درسی، بهعنوان یکی از منابع یادگیری، در خدمت برنامه مدرسه قرار میگیرد.
به گزارش خبرگزاری صدا و سیما؛ علی لطیفی، معاون وزیر و رئیس سازمان پژوهش و برنامهریزی آموزشی، در آیین آغاز اجرای زیستبوم جدید برنامه درسی دوره اول ابتدایی در مدارس منتخب ادارهکل آموزش و پرورش شهر تهران، ضمن قدردانی از همکاری مدیران، معلمان و عوامل اجرایی مدارس مجری در سال گذشته، اظهار کرد: تربیت از دشوارترین کارهای بشری است؛ چراکه با انبوهی از ظرافتها، جزئیات و مراقبتها همراه است و کیفیت آن تا حد زیادی به توجه دقیق به همین جزئیات وابسته است.
وی با اشاره به تجربه یکسال اجرای آزمایشی زیستبوم جدید برنامه درسی افزود: از همه همکارانی که در سال گذشته برای اجرای این برنامه تلاش کردند و دشواریهای آن را پذیرفتند، قدردانی میکنم و امیدوارم با تداوم این همکاری، مسیر پیشرو با قوت بیشتری دنبال شود.
تغییر زمین بازی؛ فراتر از تغییر کتابهای درسی
رئیس سازمان پژوهش و برنامهریزی آموزشی با بیان اینکه استفاده از واژه «زیستبوم» بهجای «طرح» حامل یک پیام مهم است، گفت: اتفاقی که در حال شکلگیری است، صرفاً یک طرح یا برنامه مقطعی نیست؛ بلکه تلاش میکنیم زمین بازی آموزش و برنامه درسی را تغییر دهیم.
لطیفی ادامه داد: سالها یکی از مطالبات جدی جامعه از آموزش و پرورش، تغییر و بهروزرسانی کتابهای درسی بوده است؛ اما بررسیهای فنی نشان داد که بسیاری از انتظاراتی که جامعه و دانشآموزان از تحول در آموزش دارند، صرفاً با تغییر کتاب درسی محقق نمیشود.
وی افزود: انتظار این است که دانشآموز متناسب با نیازهای خود آموزش ببیند، مهارتهای مورد نیاز زندگی را کسب کند و بتواند آموختههای خود را در موقعیتهای واقعی به کار گیرد. برای رسیدن به چنین هدفی، مدرسه و معلم باید از انعطاف لازم برخوردار باشند تا بتوانند متناسب با شرایط و نیازهای دانشآموزان، مسیر یادگیری را طراحی و اجرا کنند.
رئیس سازمان پژوهش و برنامهریزی آموزشی با اشاره به تفاوتهای اقلیمی، جغرافیایی و فرهنگی مناطق مختلف کشور تصریح کرد: نمیتوان برای همه مدارس کشور یک نسخه واحد پیچید. جغرافیا در آموزش و نیازهای آموزشی اثرگذار است و ممکن است موضوعی در یک منطقه ضرورت داشته باشد، اما در منطقهای دیگر اهمیت کمتری پیدا کند؛ بنابراین برنامه درسی باید ظرفیت پاسخگویی به این تفاوتها را داشته باشد.
کتاب دیگر محور همه فعالیتهای مدرسه نیست
لطیفی با تأکید بر اینکه رویکرد جدید، حرکت از «کتابمحوری» به «برنامهمحوری» است، گفت: در زیستبوم جدید، تمرکز اصلی بر برنامه درسی مدرسهای است. کتاب درسی همچنان جایگاه خود را دارد و سازمان پژوهش و برنامهریزی آموزشی وظیفه تأمین آن را بر عهده دارد، اما کتاب دیگر محور همه فعالیتهای مدرسه نیست؛ بلکه یکی از منابعی است که در خدمت برنامه درسی مدرسه قرار میگیرد.
وی ادامه داد: اگر قرار است مدرسه در این زمین بازی جدید، بازیگر موفقی باشد، نباید آن را رها کنیم. مدرسه، معلم و مدیر به پشتیبانی مستمر نیاز دارند و نقش مناطق و ادارات آموزش و پرورش نیز باید متناسب با این تغییر، بازتعریف شود.
رئیس سازمان پژوهش و برنامهریزی آموزشی خاطرنشان کرد: مناطق باید به این فهم برسند که در هدایت و پشتیبانی برنامه درسی مدرسه، مأموریت مشخصی دارند و باید به توانمندشدن مدرسه و معلم کمک کنند. وقتی مسئله فقط کتاب درسی نیست، طبیعتاً نقش معلم، مدیر مدرسه، راهبران برنامه درسی و سایر عوامل نیز باید در این زمینه بازی جدید دیده شود.
برنامه درسی مدرسهای؛ سکویی برای همافزایی فعالیتهای تربیتی
لطیفی با اشاره به ظرفیتهای زیستبوم جدید برای ایجاد هماهنگی میان برنامههای مختلف آموزش و پرورش اظهار کرد: اگر بتوانیم برنامه درسی مدرسهای را بهدرستی شکل دهیم و آن را در مدرسه مستقر کنیم، این برنامه میتواند مانند یک «سکو» یا «پلتفرم» عمل کند و بسیاری از طرحها و برنامههای مختلف معاونتها و بخشهای آموزش و پرورش را در یک چارچوب معنادار گرد هم آورد.
وی افزود: بسیاری از برنامهها و پروژهها در آموزش و پرورش ممکن است بهصورت پراکنده اجرا شوند؛ اما برنامه درسی مدرسهای میتواند این فعالیتها را از حالت پراکندگی خارج و آنها را در یک مسیر تربیتی منسجم قرار دهد.
رئیس سازمان پژوهش و برنامهریزی آموزشی تأکید کرد: بسیاری از نظامهای آموزشی پیشرو جهان نیز سالهاست در چنین مسیری حرکت کردهاند و ما نیز برای ارتقای کیفیت نظام آموزشی، ناگزیر از حرکت به سمت مدرسهای هستیم که بر اساس یک برنامه درسی مشخص، متناسب با اقتضائات و نیازهای خود فعالیت میکند.
اجرای موفق؛ از فهم مشترک تا مراقبت از دانشآموز
لطیفی در ادامه با اشاره به تجربه کشورهای مختلف در اجرای برنامههای تحولی گفت: تاریخ چند دهه اخیر نظامهای آموزشی، تجربههای متعدد و حتی شکستهای مختلفی در اجرای برنامههای تحولی داشته است و یکی از مهمترین درسهای این تجربهها، اهمیت سالهای نخست اجرای تحول است.
وی افزود: در سالهای ابتدایی، باید بر الگوسازی در مدارس منتخب و دارای ظرفیت توسعه تمرکز کنیم و در کنار آن، بهتدریج نقاط ضعف و موانع اجرای برنامه را شناسایی و برطرف کنیم.
رئیس سازمان پژوهش و برنامهریزی آموزشی، «فهم مشترک» را یکی از مهمترین الزامات اجرای موفق زیستبوم جدید دانست و گفت: کسی که قرار است این برنامه را در مدرسه یا منطقه اجرا کند، باید تا حد امکان فهم مشترکی از اتفاقی که قرار است رخ دهد داشته باشد. اگر افراد ندانند چرا این تغییر باید اتفاق بیفتد، انگیزه و همراهی لازم برای اجرای آن نیز شکل نمیگیرد.
نظر شما